Jest to czas wolny przysługujący pracownikowi za świadczenie pracy. W okresie urlopu pracownik dostaje wynagrodzenie. Prawo określa także rodzaje urlopów, za które nie przysługuje wynagrodzenie. Podstawowym urlopem jest urlop wypoczynkowy. Charakterystycznymi prawami dotyczącymi tego urlopu jest: wynagrodzenie za czas urlopu, urlop przysługuje pracownikowi corocznie, jest nieprzerwany- oznacza to, że pracodawca może odwołać pracownika z urlopu tylko wtedy, gdy wymaga tego sytuacja, której nie można było przewidzieć przed ustaleniem urlopu. Nieprzerywalność urlopu oznacza także, ze pracownik powinien wykorzystać jo jednorazowo, można jednak złożyć wniosek do pracodawcy o podzielenie urlopu wypoczynkowego.
Urlop bezpłatny – nie przysługuje pracownikowi jako urlop wypoczynkowy, prawo gwarantuje też pracownikowi brak możliwość wypowiedzenia umowy podczas urlopu
Urlop okolicznościowy - przysługuje pracownikowi w przypadku okoliczności rodzinnych. Ten rodzaj urlopu może trwać maksymalnie 2 dni. Przysługuje w następujących okolicznościach:
- narodziny dziecka - 2 dni
- własny ślub - 2 dni
- ślub dziecka - 1 dzień
- śmierć dziecka, małżonka, ojca ,matki, macochy, ojczyma - 2 dni
- śmierć brata, siostry, teścia, teściowej, babci, dziadka – 1 dzień
Urlop macierzyński - przysługuje kobiecie, która urodziła dziecko:
18 tygodni – pierwsze dziecko
20 tygodni- kolejne dziecko
28- ciąża mnoga
Urlop zdrowotny - to urlop przysługujący pracownikowi dla poratowania zdrowia. Do udzielenia tego rodzaju urlopu potrzebne jest zaświadczenie lekarskie. Podczas odbywania urlopu zdrowotnego zabronione jest podejmowanie pracy zarobkowej. Długość urlopu zdrowotnego zależy od rodzaju wykonywanego zawodu.
Urlop wychowawaczy - jest możliwością przedłużenia urlopy macierzyńskiego. Urlop ten daje kobiecie możliwość osobistej opieki nad dzieckiem, do ukończenie przez nie maksymalnie 4 lat. Pracodawca może udzielić takiego urlopu na trzy lata. Może on być przydzielony w całości, może być także podzielony na max. 4 części. Urlop wychowawczy wlicza się do okresu zatrudnienia.
Urlop wychowawczy nie jest płatny. Pracownikowi nie przysługuje wynagrodzenie, a jedynie zasiłek wychowawczy. Ubiegając się o zasiłek pracownik powinien pamiętać, że warunkiem jego uzyskania jest spełnienie warunku kryterium dochodowego.
